สำนักงานคณะกรรมการข้าราชการตำรวจ

สำนักงานคณะกรรมการข้าราชการตำรวจเป็นหน่วยงานที่จัดตั้งขึ้นเป็นการภายใน เพื่อให้ทำหน้าที่ด้านธุรการและเลขานุการของ ก.ตร. โดยมีเลขานุการ ก.ตร.เป็นผู้ควบคุมดูแลการปฏิบัติงานและมีผู้ช่วยของเลขานุการ ก.ตร.เป็นผู้ช่วยควบคุมดูแลการปฏิบัติงานอีก 2 ท่าน ในระยะแรกเจ้าหน้าที่ซึ่งมาช่วยเหลือการปฏิบัติงานของ ก.ตร. ใช้วิธีการยืมตัวข้าราชการจากหน่วยต่างๆ ในกรมตำรวจมาช่วยปฏิบัติราชการ

ภายหลังได้มีมติ ก.ตร. ครั้งที่ 6/2525 เมื่อ 26 เม.ย.2525 กำหนดงานพร้อมทั้งอัตรากำลัง ในระดับกองกำกับการขึ้น 2 ฝ่าย คือ
1.ฝ่ายวินัยและอุทธรณ์
2.ฝ่ายตรวจสอบและทะเบียนประวัติ

เพื่อให้เป็นเจ้าหน้าที่ช่วยเหลือการปฏิบัติงานของสำนักงานคณะกรรมการข้าราชการตำรวจโดยฝากการปกครองบังคับบัญชาไว้กับสำนักงานกำลังพล (ในขณะนั้น) ส่วนการปฏิบัติงานให้อยู่ในความควบคุมดูแลของเลขานุการ ก.ตร.
ต่อมา ก.ตร. ในการประชุม ครั้งที่ 11/2532 เมื่อ 6 ธ.ค.2532, ครั้งที่ 9/2534 เมื่อ 16 ก.ย.2534 และ ครั้งที่ 2/2535 เมื่อ 20 ม.ค.2535 ได้อนุมัติกำหนดหน่วยงานสำนักงานคณะกรรมการข้าราชการตำรวจขึ้นเป็นหน่วยงานภายใน และกำหนดตำแหน่งเพื่อปฏิบัติหน้าที่ให้กับ ก.ตร. และอนุกรรมการ ก.ตร. ไว้ดังนี้

  • รองผู้บังคับการ 5 ตำแหน่ง
  • ผู้กำกับการ 6 ตำแหน่ง
  • รองผู้กำกับการ 5 ตำแหน่ง
  • สารวัตร 26 ตำแหน่ง
  • รองสารวัตร 62 ตำแหน่ง
  • ผบ.หมู่ หรือ ลูกแถว 85 ตำแหน่ง

ทั้งนี้ ในการเสนอ ก.ตร.กำหนดตำแหน่งดังกล่าว ตร.ได้จัดหน่วยงานภายในโดยแบ่งออกเป็น 5 ส่วน คือ

  1. ส่วนอำนวยการและพัฒนา
  2. ส่วนตรวจสอบและกฎหมาย
  3. ส่วนพิจารณาความผิดและการกำหนดโทษ
  4. ส่วนวินัยและการออกจากราชการ
  5. ส่วนอุทธรณ์

แต่ละส่วนมี รอง ผบก. เป็นผู้ดูแลรับผิดชอบ  และตำแหน่งดังกล่าวทั้งหมดสังกัดสำนักงานกำลังพล ส่วนการปฏิบัติหน้าที่อยู่ในความควบคุมดูแลของเลขานุการ ก.ตร.

นอกจากนั้นแล้ว ก.ตร.ในการประชุม ครั้งที่ 8/2537 เมื่อ 20 เม.ย.2537 ได้อนุมัติกำหนดตำแหน่ง ผบก.ประจำ สกพ. 1 ตำแหน่ง ให้ทำหน้าที่ในสำนักงานคณะกรรมการข้าราชการตำรวจ ต่อมา ก.ตร.ในการประชุมครั้งที่ 17/2537 เมื่อ 19 ต.ค.2537 อนุมัติให้กำหนดตำแหน่ง ผบช.ประจำ ตร. จำนวน 1 ตำแหน่ง ให้ปฏิบัติหน้าที่หัวหน้าสำนักงานคณะกรรมการข้าราชการตำรวจ

การจัดตั้งสำนักงานคณะกรรมการข้าราชการตำรวจ เป็นส่วนราชการระดับกองบัญชาการ

การจัดตั้งสำนักงานคณะกรรมการข้าราชการตำรวจ ขึ้นเป็นส่วนราชการครั้งแรก ภายใต้การริเริ่มดำเนินการของ พล.ต.ท.ชาญชิต เพียรเลิศ เมื่อครั้งดำรงตำแหน่ง เลขานุการ ก.ตร. โดยได้เริ่มขึ้นเมื่อ พล.ต.ท.ชาญชิตฯ ได้รับการแต่งตั้งให้ดำรงตำแหน่ง ผู้บัญชาการ สำนักงานกำลังพล กรมตำรวจ ดังปรากฏตาม พ.ร.ฎ.แบ่งส่วนราชการกรมตำรวจ กระทรวงมหาดไทย (ฉบับที่ 2) พ.ศ.2540 ซึ่งมีผลให้สำนักงานคณะกรรมการข้าราชการตำรวจได้รับการจัดตั้งเป็นส่วนราชการระดับกองบัญชาการตั้งแต่วันที่ 23 ม.ค.2540 เป็นต้นมา โดยมีการแบ่งส่วนราชการภายในสำนักงานคณะกรรมการข้าราชการตำรวจ ดังนี้

  1. ส่วนราชการระดับกองบังคับการ 5 กองบังคับการ  คือ
    1. กองตรวจสอบและทะเบียนประวัติ
    2. กองพัฒนาการบริหารงานบุคคล
    3. กองพิจารณาความผิดและการกำหนดโทษ
    4. กองรักษามาตรฐานวินัย
    5. กองอุทธรณ์และร้องทุกข์
  2. ส่วนราชการระดับกองกำกับการ 1 กองกำกับการ คือ กองกำกับการอำนวยการ สำหรับการกำหนดตำแหน่งใน สำนักงานคณะกรรมการข้าราชการตำรวจ เป็นไปตามมติ ก.ตร. ครั้งที่ 19/2539 เมื่อวันที่ 21 พ.ย.2539 และมติ ครม.ในการประชุม เมื่อ 24 ธ.ค.2539 ดังนี้

ผู้บัญชาการ 1 ตำแหน่ง
รองผู้บัญชาการ 1 ตำแหน่ง
ผู้ช่วยผู้บัญชาการ 1 ตำแหน่ง
ผู้บังคับการ 5 ตำแหน่ง
รองผู้บังคับการ 6 ตำแหน่ง
ผู้กำกับการ 11 ตำแหน่ง
รองผู้กำกับการ 13 ตำแหน่ง
สารวัตรหรือเทียบเท่า 46 ตำแหน่ง
รองสารวัตรหรือเทียบเท่า 106 ตำแหน่ง
ผู้บังคับหมู่หรือลูกแถว 141 ตำแหน่ง
รวมทั้งสิ้น 331 ตำแหน่ง

ในปี พ.ศ.2548 ได้มีพระราชกฤษฎีกาแบ่งส่วนราชการสำนักงานตำรวจแห่งชาติ พ.ศ.2548 บังคับใช้เมื่อ 1 ก.ค.2548 โดยได้ยกเลิก พ.ร.ฎ.แบ่งส่วนราชการกรมตำรวจ กระทรวงมหาดไทย (ฉบับที่ 2) พ.ศ.2540 และแบ่งส่วนราชการของสำนักงานคณะกรรมการข้าราชการตำรวจใหม่ โดยยังคงเป็นส่วนราชการระดับกองบัญชาการเช่นเดิม และมีกองบังคับการในสังกัดจำนวน 4 กองบังคับการ ได้แก่

  1. กองตรวจสอบและทะเบียนประวัติ
  2. กองพัฒนาระบบตำแหน่งและบริหารงานบุคคล
  3. กองมาตรฐานวินัย
  4. กองอุทธรณ์

มีส่วนราชการระดับกองกำกับการจำนวน 2 กองกำกับการ คือ ฝ่ายอำนวยการ สำนักงานคณะกรรมการข้าราชการตำรวจ และกลุ่มงานร้องทุกข์

ต่อมา ได้มีพระราชกฤษฎีกาแบ่งส่วนราชการสำนักงานตำรวจแห่งชาติ พ.ศ.2552 บังคับใช้เมื่อ 7 ก.ย.2552 โดยยกเลิกพระราชกฤษฎีกาแบ่งส่วนราชการสำนักงานตำรวจแห่งชาติ พ.ศ.2548 และแบ่งส่วนราชการของสำนักงานคณะกรรมการข้าราชการตำรวจใหม่ โดยให้เป็นส่วนราชการในสำนักงานผู้บัญชาการตำรวจแห่งชาติที่มีฐานะเทียบเท่ากองบัญชาการ และมีกองบังคับการในสังกัด จำนวน 4 กองบังคับการ ได้แก่

  1. กองตรวจสอบและทะเบียนประวัติ
  2. กองร้องทุกข์
  3. กองมาตรฐานวินัย
  4. กองอุทธรณ์

มี ฝ่ายอำนวยการ สำนักงานคณะกรรมการข้าราชการตำรวจ เป็นส่วนราชการระดับกองกำกับการ โดยการแบ่งส่วนราชการดังกล่าวนี้ ยังคงใช้มาจนถึงปัจจุบัน